Theorie loos is visie loos

Opinion / Knowledge and Intangibles


Theorie loos is visie loos
W.K. van Es , Strategy Consultant, Netherlands

Research without theory is blind, and theory without research is empty.


Deze uitspraak komt van één van de grootste sociologen uit de 20e eeuw Pierre Bourdieu. Een 'leraar' van hele generaties Franse politici en andere beleidsmakers. Veel van zijn ideeën komen overeen met een andere minder bekende socioloog Norbert Elias. Beide hebben veel onderzoek gedaan hoe 'macht' functioneert. Van Hofsamenleving, naar liberalisme, naar - nu- een libertijnse samenleving. Of we daar allemaal beter van worden is maar de vraag.....
Vroeger wilde een samenleving steeds geciviliseerder worden. Namen steeds meer eigenschappen over van de elite. Tot in de 20e eeuw ‘emancipeerde’ de samenleving steeds verder tot nu. Met de opkomst van one issue partijen zal de samenleving steeds meer terugvallen naar een primitievere. Elias waarschuwde hiervoor in zijn onderzoek naar civilisatie. Ook zijn onderzoek naar de ‘Gevestigden en de Buitenstaanders’ komt duidelijk naar voren dat sentimenten zoals nu in de politiek leidt tot steeds meer geweld en nog steeds meer criminaliteit. Feitelijk het tegengestelde wat deze politiek nu juist wil bestrijden. De nieuwkomers of buitenstaanders waren een samenraapsel, zonder onderlinge banden of gemeenschappelijke herinneringen. De grotere vertrouwdheid onder de gevestigden zorgde voor een grotere saamhorigheid. Ze ontmoetten elkaar al generaties lang in dezelfde kerk, in dezelfde cafés en buurt- en sportverenigingen, en tijdens al die ontmoetingen werd er volop over de buitenstaanders gepraat. De gevestigden ontwikkelden wat Elias noemt een 'groepsfantasie' van zichzelf, door kwaad te spreken over de buitenstaanders. De buitenstaanders werden gestigmatiseerd, wat inhield dat zij werden gemodelleerd naar de slechtste kenmerken van het slechtste deel van de buitenstaanders.
Bij het woordje slecht moeten we in het geval van Elias altijd aanhalingstekens plaatsen. Het gaat hem nooit om goed en kwaad op zich, Elias houdt niet van moralisme, hij beschrijft en analyseert de feiten, de zichtbare gedragingen van mensen en hij is hier op zoek naar een sociologisch model om de werkelijkheid te kunnen duiden.
Belangrijke vraag is hoe het komt dat de buitenstaanders die negatieve kwalificaties van zichzelf gaan accepteren. Volgens Elias ontbreekt het de buitenstaanders aan de macht om zich tegen negatieve kwalificaties te weren. Ze hebben geen onderlinge banden, er is geen onderlinge saamhorigheid, ze beschikken niet over een eigen roddel-circuit en ze zijn, om het zo te zeggen, niet-geïntegreerd. Ze zijn onderling niet geïntegreerd en ze zijn niet geïntegreerd in de stad waarin ze wonen.
Want wat doen de gevestigden met hun macht, die gebaseerd is op vertrouwdheid en saamhorigheid? Ze sluiten de gelederen, ze sluiten de buitenstaanders uit. Op de werkvloer werken ze samen, maar de buitenstaanders worden niet toegelaten tot feestcomités of comités voor liefdadigheid of tot de besturen van buurt- en sportverenigingen. De sporttoernooien en spelletjesavonden worden uitsluitend georganiseerd door de gevestigden. Door het systematisch uitsluiten van nieuwkomers en het kwaadspreken ontstaat er bij de nieuwkomers het gevoel dat ze ‘slecht’ zijn én belangrijker ze gaan zich er naar gedragen.
Ook de media speelt tegenwoordig in op deze trend door – wat we - ‘het beestje bij de naam te noemen’. Feitelijk is het ‘het oproepen van valse sentimenten’. Ik denk dat in financiële zin witte boorden criminaliteit de samenleving feitelijk meer schade brengt dan de simpele commune vermogenscriminaliteit van de blauwe boorden.
Bourdieu maakt duidelijk dat er een elite, een stijgende groep en een groep die altijd aan de onderkant van de samenleving zal blijven functioneren. De stijgende groep zal – met alle mogelijke middelen, legaal en illegaal, proberen te klimmen naar de laag van de elite. Hiervoor nemen ze ook de gebruiken over (zie de Hofsamenleving van Elias). Was het vroeger het gaan eten met ‘mes en vork’, nu is het het accentje of een kledingstijl of het prikkelwijntje. Alleen jammer dat ze extravagant worden (en daarmee opvallen). Te duur, te opvallend en voor mijn vak interessant, te crimineel hoewel ze dat zelf niet inzien wanneer ze bijvoorbeeld uitgaan (cocaïne gebruik bijv.). Graag gezien willen worden in de buurt van een lid van de georganiseerde misdaad (en later ontkennen dat ze dat wisten). Ze komen namelijk in dezelfde uitgaansgelegenheden. Hier is de echte elite anders en zullen anders blijven.
Het is simpel we hebben afspraken gemaakt in het verleden en die gelden ook nog steeds voor de toekomst. De grootste klagers zijn feitelijk de ‘facilitators’ van hetgeen waarover ze zelf klagen. Dat alleen om te klimmen op de ladder richting elite. Zelf ben ik een voorstander om de hele keten te zuiveren. Dat is alleen mogelijk wanneer er inzicht bestaat in hoe die keten in elkaar zit. Of het nu gaat om de artiest, de voetballer of de bankier die in het weekend een lijntje snuift (en daarmee de zware gewelddadige misdaad faciliteert) of de van Marokkaanse of Surinaamse jongen die rijdt in een auto die hij niet met legale middelen kan betalen en ‘alternatieve geldstromen moet genereren’. Beide groepen hebben een integriteitsprobleem. Het gepeupel pakken we wel aan, maar als we in de buurt komen van de klimmers…?

De theorieen van Bourdieu en Elias pas ik graag toe op de bestrijding van criminaliteit in de onderwereld maar ook in de bovenwereld.

React  |  More on the Author  |  More on this Interest Area   |  More on this View



 
About 12manage | Advertising | Link to us | Privacy | Terms of Service
Copyright 2017 12manage - The Executive Fast Track. V14.1 - Last updated: 22-7-2017. All names tm by their owners.